Wij voeden de stad

Wij voeden de stad

In 2050 zijn we met meer dan 9 miljard. 3 op 4 mensen leven tegen dan in steden (vandaag is dat al 1 op 2). Al deze mensen moeten eten. Liefst gezond, voedzaam én duurzaam. Bouw mee aan een stad met een fair, duurzaam en toekomstgericht voedingssysteem! Op 6 december beginnen we eraan met jou.

Hoe gaan we om met het voedselvraagstuk? Wat zijn de oplossingen in de (nabije) toekomst? Wat zullen onze kinderen op school eten? Wat kunnen supermarkten doen? Krijgen lokale boeren hun producten in de stad? Hoe spelen nieuwe ondernemers in op snelgroeiende steden?

Rikolto en Stad Leuven nodigen je op 6 december uit in M Leuven om mee te ontdekken hoe steden zich klaarzetten voor een toekomst met duurzaam, gezond en eerlijk eten. Food Smart Cities, daar willen we naartoe en daar kunnen we jouw hulp voor gebruiken.

Inschrijven

De inschrijvingen zijn afgesloten. Voor dringende vragen kunt u terecht liesbeth.vanmeulder [at] rikolto.org

Programma

Na de verwelkoming en de keynote speakers, spreidt het programma zich over verschillende ruimtes in M Leuven die omgetoverd worden tot Agora, City Hall, Business Lab en Health Department. Het programma bestaat een mix van sessies in het Nederlands en Engels.

09.00-09.30 [Inkomhal] Welkom en registratie

09.30-09.45 [City Hall] Opening Remarks

  • Jan Wyckaert - Directeur van Rikolto in België. Jan is een van de architecten van Rikolto's Food Smart Cities-programma en een expert in duurzame ontwikkeling en Corporate Social Responsibility.
  • David Dessers - Schepen Stad Leuven, bevoegd voor mobiliteit, klimaat, duurzaamheid landbouw en consumptie Stad Leuven.
  • Peter Bary - directeur M Leuven

Boeklancering

Wat eten we morgen??

Food smart cities in de spits van een duurzaam voedselsysteem

Tussen maart en augustus 2019 bezochten drie journalisten van het digitale platform Eos Tracé de partnersteden van Rikolto's Food Smart Cities-programma. Tijdens deze bezoeken interviewden ze meer dan 130 mensen en ontdekten ze initiatieven die veiliger, gezonder en duurzamer voedsel toegankelijk maken voor burgers. Dit boek vertelt hun verhalen uit 9 steden in Vietnam, België, Tanzania, Indonesië, Ecuador, Honduras en Nicaragua.

Exemplaren van het boek zullen beschikbaar zijn in de verschillende ruimtes tijdens het event.

Vraag een digitale versie van het boek aan

09.45-10.30 [City Hall] Keynote speakers

  • Mark Lundy - Senior Scientist at the International Center for Tropical Agriculture (CIAT) in Colombia, where he leads the Sustainable Food Systems Team. Mark will give an introduction on sustainable food systems in practice, looking at various entry points for action.
  • Cecilia Marocchino - Urban food planning expert at FAO. Cecilia will introduce FAO's framework for the urban agenda, focusing on urban food planning. She has over 10 years experience in urban research and urban development planning in Africa, Latin America and the Middle East.
  • Han Verschure - Professor emeritus architecture and human settlements. Han will talk about a transition towards more sustainable cities.

Overzicht sessies

Klik op een locatie om naar het programmaonderdeel te springen.

Agora

  • 10.45-12.00 - Leaving no one behind
  • 13.00-14.30 - Making sense of consumer habits
  • 15.00-16.00 - Ik ben meer dan mijn kassaticket

City Hall

  • 10.45-12.00 - Reducing cities carbon "foodprint"
  • 13.00-14.30 - Participation in urban food planning
  • 15.00-16.00 - Peer-to-peer learning between cities

Business Lab

  • 10.45-12.00 - Generation Food
  • 13.00-14.30 - Inclusive business models to create closer rural-urban linkages
  • 15.00-16.00 - Kort'om Leuven

Volksgezondheid

  • 10.45-12.00 - Healthy people & planet
  • 13.00-14.30 - Safe food for everyone

School

  • 13.00-14.30 - School Food Councils
  • 15.00-16.00 - Warme maaltijden op school

M Leuven biedt een geleide rondleiding aan rond Gastronomie in kunst (25 personen max) om 15u.

Agora

Burgers in hun rol als consument zijn een drijvende kracht voor verandering in ons voedselsysteem. In de Agora kom je meer te weten hoe we samen ons steentje kunnen bijdragen, zodat gezonde en duurzame voeding het 'nieuwe normaal' wordt voor iedereen.

10.45-12.00 Leaving no one behind

Socially and economically equitable food systems

This session will explore how cities connect their food system strategies with social inclusion efforts through 3 concrete examples:

  • FoodSavers in Ghent (Belgium), a food waste transformation and logistics platform that fights social exclusion by training and providing jobs to citizens with difficult access to the job market.
  • Quito's urban agriculture programme (Ecuador) that supports food security, social inclusion, resilience and employment in the city through urban agriculture, involving over 21,000 urban farmers.
  • The Care Food platform in Solo (Indonesia) through which grassroots youth and women groups in the city are organising themselves to professionalise food sharing initiatives for the benefit of vulnerable social groups.

Discussion: What is the role of private sector in social inclusion initiatives? How to upscale those initiatives? How to challenge the perception that healthy food is for the wealthy?

Speakers:

  • Katrien Verbeke - Food Policy Coordinator for the City of Ghent
  • Alexandra Rodriguez - AGRUPAR Project Manager
  • Purnama Adil Marata - Rikolto in Indonesia

Facilitator: Tom Van den Steen - Planning, Learning & Accountability Coordinator, Rikolto

12.00-13.00 Lunch

13.00-14.30u Making sense of consumer habits

Een realtime consumentenonderzoek

Hoe staan mensen tegenover over milieuverantwoorde consumptie? Het departement Omgeving van de Vlaamse Overheid verzamelde de afgelopen jaren heel wat inzichten via enquêtes en studies uit de gedragswetenschappen. Volgend jaar gaan we grootschalig luisteren naar 1000 mensen. Via een specifieke narratieve methode verzamelen we verhalen om beter te begrijpen hoe mensen denken over over het eten van vlees en plantaardige producten.

In deze sessie zijn jullie ons testpubliek en laten we enkele 'triggervragen' op jullie los. Daarnaast vertellen we ook wat meer over de methodologie achter dit onderzoek.

Sprekers:

  • Kristof Rubens - Beleidsmedewerker Groene Economie en Milieuverantwoorde Consumptie. Hij faciliteert de sessie.
  • Nele Claeys - Sensemaker® expert. Zij geeft toelichting bij de methodologie.

14.30-15.00 Coffee Break

15.00-16.00 Ik ben meer dan mijn kassaticket

Van duurzame voeding de makkelijkste keuze maken in de supermarkt: dat is het doel van de beweging "Ik ben meer dan mijn kassaticket". Maar wat is daarvoor de meest effectieve strategie? In deze sessie blikken we terug op 2 jaar campagne. Waar boekten we vooruitgang? Waar liepen we vast?

Vanuit die lessen starten we de discussie. Experten in gedragsverandering en burgerbewegingen veruimen onze blik. Met die nieuwe inzichten gaan we aan de slag. Zo geven we samen met jou vorm aan hoe we onze beweging van burgers/consumenten verder laten evolueren.

Sprekers:

  • Barbara Briers - professor marketing Vlerick Business School
  • Hannah Volckaert / Philippe Weiler - Duurzaamheid Lidl België & Luxemburg
  • Kristof Rubens - Beleidsmedewerker Vlaamse Overheid - Departement Omgeving

City Hall

Het stadhuis is het kloppende hart van een stad. Het is de plaats waar cruciale beslissingen worden genomen die impact hebben op burgers, boeren en het milieu. Rikolto ondersteunt de ontwikkeling van een duurzaam en klimaatvriendelijk voedselbeleid op stadsniveau via participatieve besluitvormingsprocessen en uitwisseling tussen steden.

10.45-12.00 Reducing cities carbon foodprint

A food system's approach to cut down urban GHG emissions

How are cities fighting climate change through food? And why are cities critical in mitigating climate change? In this session we will first investigate the connection between urban food systems and greenhouse gas emissions and then dive into 2 concrete cases: Ghent (Belgium) and its food strategy "Ghent en Garde" which recently received a Climate Action Award from the UN and Depok (Indonesia)'s "Zero Waste" initiative which contributes to its climate mitigation efforts.

Discussion: how can food system interventions curb greenhouse gas emissions?

Speakers:

  • Mark Lundy - Food Systems Lead CIAT
  • Tine Heyse - Councillor for Environment, Climat, Housing and North-South relations for the City of Ghent
  • René van Veenhuizen - RUAF Foundation / Hivos

Facilitator: Selene Casanova - Latin America & International Communication at Rikolto

12.00-13.00 Lunch

13.00-14.30 Participation in urban food planning

Lessons and tools for participatory urban food governance

How can cities integrate food in their urban planning and ensure a full and fair representation of their citizens in the process? After an introduction to UN Environment's new Collaborative Framework for Food Systems Transformation, participants will hear about the lessons learned from ICLEI's CITYFOOD network on food governance and Rikolto's experience of facilitating the development of urban food strategies amongst diverse stakeholders.

Discussion: What mechanisms can be used to ensure the participation of key stakeholder groups? What role can national authorities play in urban food planning processes?

Speakers:

  • Thiago Soares Barbizan - Senior Officer Food Systems at ICLEI
  • Marina Bortoletti - Associate Programme Officer at UN Environment
  • Gert Engelen - Programme Coordinator at Rikolto in Belgium

Facilitator: Cecilia Marocchino - FAO

14.30-15.00 Coffee Break

15.00-16.00 Peer-to-peer learning

How can cities learn from each other

How can cities learn from each other? How do food system innovations emerge and how are they translated from one city to another? In this working session we are bringing government, businesses and civil society together to discuss how each group can participate in the sharing of knowledge and how they can work together.

Speakers:

  • Amber Steyaert - Researcher of the University of Ghent
  • Charlotte Flechet - International Food Smart Cities Coordinator at Rikolto

Business Lab

In Rikolto's business lab testen we nieuwe bedrijfsmodellen die ons voedsel gezonder, duurzamer en eerlijker maken. Een nieuwe manier van zakendoen, bij Rikolto noemen we dat Inclusive Business. Laat je inspireren door enkele van onze voorbeelden uit de hele wereld, en ontdek wat er lokaal in Leuven gebeurt.

12.00-13.00 Lunch

10.45-12.00 Generation Food

Generation Food is een pre-incubator voor nieuwe en startende voeding- en landbouwinitiatieven. Op die manier willen we iedereen met een innovatief idee en zin om te ondernemen stimuleren en activeren om werk te maken van het voedsel voor de toekomst. In deze sessie vertellen we meer over onze visie, het waarom en hoe we dat -samen met alle partners- omzetten in de praktijk. Daarnaast komen enkele ondernemers vertellen over hun ideeën en uitdagingen.

Discussie: Hoe kunnen ondernemers, middenveld, overheden en burgers een voedingsbodem creëren voor nieuwe initiatieven en start-ups die werk maken van het voedsel voor de toekomst?

13.00-14.30 Harnessing the power of inclusive business models to create closer rural-urban linkages

What is an inclusive business? And why does it matter when trying to supply cities with healthy and safe food? In this session we will examine three concrete cases highlighting the crucial role that private actors can play to incentivize changes towards sustainable food. First, we will explore how the business partnership between the supermarket chain La Colonia and El Consorcio Agrocomercial is feeding Honduran cities. Then, we will hear about Leuven's brand new local food distribution platform Kor'tom. Finally, the farmer-owned auction BelOrta (TBC) will illustrate how farmers organise themselves to increase their bargaining power and find buyers for their produce.

Discussion: What are the main challenges that come up when developing short food chains and how to overcome them? Which tools and approaches can be used?

Speakers:

  • Annabell Guzman - Rikolto in Honduras
  • Joris Aertsens - Sustainable Supply Chain Specialist at Rikolto in Belgium
  • Dominiek Keerseblick - REO Auction - A farmer-owned fruit and vegetable auction from Belgium

Facilitator: Nataly Pinto - Programme Director Sustainable Food Systems for Rikolto in Latin America

14.30-15.00 Coffee Break

15.00-16.00 Kort'om Leuven

Kort’om Leuven is een lokaal logistiek platform van voedingsproducten. Kort’om Leuven haalt deze op bij producenten in een cirkel van ongeveer 40 km rond Leuven en verdeelt ze naar (supermarkt)winkels, horeca en grootkeukens in het Leuvense. Een eerlijke prijs voor de boer en een duurzame productie en distributie staan voorop.

Discussie: In deze sessie reflecteren we samen over de meerwaarde van Kort'om Leuven en hoe een actieve community van burgers een positieve rol kan spelen bij de ontwikkeling van duurzame voedingsinitiatieven?

Sprekers:

  • Michael Moulaert - Coördinator Kortom Leuven
  • David Dessers - schepen Stad Leuven
  • Sara Vander Auwera - ondernemer Content
  • Laurence Claerhout - ondernemer en coördinator Vanier Gent / Linked.farm

Facilitator: Joris Aertsens

Volksgezondheid

De dienst volksgezondheid van een Food Smart City heeft de belangrijke rol om veilig voedsel voor iedereen te garanderen. Of voedsel nu afkomstig is uit de directe omgeving van de stad of van ver weg, of het nu geproduceerd wordt door kleine boeren of grote bedrijven - consumenten moeten er zeker van zijn dat hun voedsel gezond en veilig is om te consumeren.

10.45-12.00 Healthy people & planet:

Promoting sustainable diets and nutrition among urban consumers

How can we encourage citizens to make healthy and sustainable food choices and what roles can cities play in driving changes in food consumption behaviours? This session will dive into three examples from Honduras, Belgium and Africa:

  • Lessons learned from Hivos' programme "Sustainable Diets for All" that increased the availability of sustainable and nutritious food for low-income citizens.
  • Presentation of the strategy developed in Indonesia to promote sustainable diets with a specific focus on vegetables.
  • How School Food Labs and School Food Councils can help make sustaunable and healthy food at school the new norm.

Discussion: What are the most effective tools to change consumers' behaviour taking into account socio-economic differences? What are the main challenges in reaching out to consumers? How can they be overcome?

Speakers:

  • Franck Mechielsen - Business Senior Advocacy Officer, Hivos
  • Mr. M. Rifqi - Sustainable agrifood mainstreaming cluster head of Bappenas (Indonesian Ministry of Development Planning)
  • Katharina Beelen - Programme Coordinator at Rikolto in Belgium

Facilitator: Caroline Huyghe - Program coordinator at Rikolto

13.00-14.30 Safe food for everyone

Building food safety management systems in the South

For decades, policies and research in the South have sought ways to achieve food security to ensure that sufficient food was available for everyone. With this need increasingly fulfilled, governments and research organisation are now working towards effective food safety management systems to fulfill consumers' right to healthy and safe food. Three experts from the City of Da Nang, the University of Ghent and the City of Arusha will outline common challenges faced in developing an adequate food safety management system and how they are trying to tackle them.

Discussion: How can smallholder producers effectively be included in safe food value chains? What instruments are needed to ensure that their production is up to safety standards?

Speakers:

  • Nguyen Tan Hai, Director, Da Nang Food Safety Management Authority
  • Sifael Turuwene Kulanga, Arusha City Council
  • Liesbeth Jacxsens, Department of Food Safety and Food Quality, University of Ghent

Facilitator: Tom Van den Steen, Planning, Learning & Accountability Advisor, Rikolto

School

De school is niet alleen de plek waar toekomstige generaties opgeleid worden. Het is ook dé plek om kinderen bewust te maken van gezond en duurzaam voedsel. Goed eten op school draagt bij aan betere schoolprestaties, minder schooluitval en een gezondere leefstijl. Hier begint een eetcultuur waarbij er respectvol wordt omgesprongen met eten en de mensen die ervoor zorgen.

13.00-14.30 School Food Councils

Steden ondersteunen scholen bij de implementatie van een gezond en duurzaam voedingsbeleid

Het thema voeding op de schoolagenda zetten is niet zo evident, hoe belangrijk dit ook is voor het welzijn en de toekomst van onze kinderen. Schoolteams en hun directie staan alsmaar meer onder druk.

Hoe kunnen steden via een multi-actorwerkgroep lokale scholen ondersteunen om gezonde en duurzame voeding in het schoolbeleid op te nemen?

Sprekers:

  • Lalynn Wadera - schepen van onderwijs stad Leuven
  • Jinnih Beels - schepen van onderwijs stad Antwerpen
  • Katrien Verbeke - coördinator voedselbeleid stad Gent
  • Elke Lambrechts - coördinator voeding GoodPlanet - partner Goodfood@School
  • Amy Verbeke - GoodFood@School - Rikolto
  • Loes Neven - Coördinator gezonde voeding - Vlaams Instituut Gezond Leven

Facilitator: Charles Snoeck (Fairtrade Belgium)

14.30-15.00 Coffee Break

15.00-16.00 Warme maaltijden op school

Wat willen we op ons bord?

Maaltijden op school kunnen nog een stukje evenwichtiger, gezonder en duurzamer gemaakt worden. Iedereen heeft wel een idee over hoe een perfecte schoolmaaltijd er moet uitzien en moet smaken. Maar zijn de mogelijkheden van cateraars en de aanbestedingen van scholen wel verzoenbaar met de verzuchtingen van ouders en de smaak van kinderen? We laten de verschillende betrokkenen aan het woord: cateraars, schooldirecteurs, leerkrachten, ouders en leerlingen geven hun visie over het ideale schoolbord.

16.00-17.00 Closing remarks and Reception

16.00-17.00 [Meeting Room] Besluit en receptie

  • Chris Claes - Directeur van Rikolto International
  • Mohamed Ridouani - Burgemeester van de stad Leuven

Met dank aan: